- साधे बहुमत (Simple Majority)
उपस्थित व मतदान करणार्या सदस्यांचे बहुमत - पूर्ण बहुमत किंवा निरपेक्ष बहुमत (Absolute Majority)
सभाग्रहातील एकूण सदस्य संख्येचे बहुमत (उदा. 545 सदस्यांच्या लोकसभेचे 273 एवढे बहुमत). - प्रभावी बहुमत (Effective Majority)
सभाग्रहाच्या एकूण सदस्य संख्येतून गैरहजर आणि रिक्त जागांची संख्या वजा करून उर्वरित उपस्थित व मतदान करणार्या सदस्यांचे बहुमत म्हणजे प्रभावी बहुमत होय. उपराष्ट्रपती, राज्यसभा उपसभापती, लोकसभा अध्यक्ष आणि लोकसभा उपाध्यक्ष यांना पदावरून दूर करण्यासाठी प्रभावी बहुमताची आवश्यकता असते. - विशेष बहुमत (Special Majority)
साधे, पूर्ण, प्रभावी बहुमत सोडून इतर सर्व बहुमतांना विशेष बहुमत म्हणतात. यामध्ये पुढील बाबींचा समावेश होतो: - सभागृहाचे दोन तृतीयांश बहुमत
- हजर व मतदानात भाग घेणार्या सदस्यांचे दोन तृतीयांश बहुमत
- पूर्ण बहुमत + उपस्थित व मतदान करणार्या दोन तृतीयांश सदस्यांचे बहुमत

Leave a Reply